20. Wiertnica – typ „Bitków”.

Wiertnica – typ „Bitków” słu­żyła do wiercenia udarowego otwo­rów o głębokości rzędu 1 500 m. Została zbudowana w 1923 r. na kopalni ropy naftowej w Bitkowie. System wiercenia urządzeniem „Bitków”, wdrożony przez pol­skich konstruktorów, był stosowa­ny w dwóch odmianach: z waha­czem lub szarpakiem. Zasada wier­cenia linowego szarpakowego by­ła następująca: zestaw wiertniczy (świder – obciążnik – nożyce) mo­cowany był do liny wiertniczej. Po zapuszczeniu świdra na dno otwo­ru, linę przeciągano przez rolkę za­mocowaną na korbie wału przy­stawki. Ruch obrotowy przystaw­ki, z zamocowaną na nim korbą, powodował rytmiczne podrywa­nie i swobodne opadanie zestawu wiertniczego, dzięki czemu nastę­powały rytmiczne udary świdra o dno otworu. Stąd jej potoczna na­zwa „metoda szarpakowa”. Obrót świdra dla centrycznego wiercenia otworu, uzyskiwany był przez za­mocowanie zestawu wiertniczego do liny za pośrednictwem tzw. pa­sterki. W miarę postępu wierce­nia, lina popuszczana była sukce­sywnie tak, aby udar świdra w dno otworu był powodowany spręży­stością liny. Dzięki temu uzyski­wano większą efektywność wier­cenia, wymagało to jednak duże­go talentu i umiejętności wiertaczy.